| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| ORU121 | ORMAN BOTANİĞİ | Ders | 1 | 2 | 5,00 |
Önlisans
Türkçe
Bu dersin amacı, öğrencilerin orman ekosistemlerinde yer alan odunsu bitkileri tanımalarını, temel botanik kavramlarını öğrenmelerini ve Türkiye’de doğal olarak yetişen ağaç ve çalı türlerini morfolojik özelliklerine göre ayırt edebilme becerisi kazanmalarını sağlamaktır. Ders, öğrencilerin sahada bitki tanıma, sınıflandırma ve koruma çalışmalarında gerekli olan temel botanik bilgisini uygulamalı olarak edinmelerini hedefler.
Dr. Öğr. Üyesi Esra Özge AYGÜL
| 1 | Odunsu bitkilerin temel morfolojik özelliklerini açıklar. |
| 2 | Gymnospermae (açık tohumlular) ve Angiospermae (kapalı tohumlular) gruplarını ayırt eder. |
| 3 | Bitki organlarını (kök, gövde, yaprak, çiçek, meyve) tanır ve işlevlerini açıklar. |
| 4 | Türkiye’de doğal olarak yetişen önemli ağaç ve çalı türlerini tanır. |
| 5 | Bitkilerin sınıflandırılması, isimlendirilmesi ve korunmasıyla ilgili temel bilgileri uygular. |
Birinci Öğretim
Yok
Yok
Bu derste, orman ekosistemlerinde bulunan odunsu bitkilerin temel özellikleri, bitki organlarının yapısı ve işlevleri, açık ve kapalı tohumlu bitkilerin genel morfolojisi, bitkilerin sınıflandırılması ve isimlendirilmesi konuları ele alınır. Ayrıca Türkiye’de doğal olarak yetişen önemli ağaç ve çalı türlerinin tanıtımı yapılır; bu türlerin morfolojik özellikleri, yayılış alanları ve ekolojik gereksinimleri uygulamalı olarak incelenir. Laboratuvar ve saha çalışmalarıyla tür tanıma, örnek toplama ve değerlendirme becerileri geliştirilir.
| Hafta | Konular (Teorik) | Uygulama | Öğretim Yöntem ve Teknikleri | Ön Hazırlık |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Bitki biliminin ormancılıktaki önemi, odunsu bitki kavramı | “Yaprak ve kozalak eşleştirme” etkinliği (çam, meşe, ardıç örnekleriyle) | Anlatım, soru-cevap, örnek inceleme | Kaynak kitaplardan dersin genel yapısının incelenmesi |
| 2 | Gymnospermae (Açık tohumlular) genel özellikleri | Kozalak ve iğne yaprak örneklerini gözlemleme, tür kartı hazırlama | Anlatım, gösterip yaptırma, grup çalışması | Gymnospermae örneklerinin görsellerinin incelenmesi |
| 3 | Angiospermae (Kapalı tohumlular) genel özellikleri | Yaprak şekli–kenar tipi–damarlanma eşleştirme posteri oluşturma | Tartışma, sunum, işbirlikli öğrenme | Bitki morfolojisi temellerinin tekrar edilmesi |
| 4 | Bitki organları (kök, gövde, yaprak, çiçek, meyve) | Gerçek veya fotoğraf örneklerinden organ tanıma çalışması | Gözlem, uygulamalı inceleme, anlatım | Bitki organlarıyla ilgili görsellerin incelenmesi |
| 5 | Bitkilerde isimlendirme ve sınıflandırma | Tür isimlerinin yazımı alıştırması + kısa quiz | Anlatım, soru-cevap, bireysel çalışma | Bilimsel isimlendirme örneklerinin gözden geçirilmesi |
| 6 | İğne yapraklı orman ağaçları (Pinaceae) | Yaprak, kozalak, kabuk örneklerinden tür tanıma kartı oluşturma | Uygulamalı çalışma, grup etkinliği | Pinaceae familyası türlerinin örneklerinin incelenmesi |
| 7 | Sedir, Göknar, Ladin türlerinin morfolojik farkları | “Hangi türün dalı?” eşleştirme oyunu + grup sunumu | Gösterip yaptırma, sunum, tartışma | Sedir, göknar, ladin türlerinin görsellerinin incelenmesi |
| 8 | Geniş yapraklı orman ağaçları: Meşe, Kayın, Kestane | Yaprak örneklerinden tanıma ve kısa çizim uygulaması | Gözlem, uygulama, bireysel değerlendirme | Geniş yapraklı türlerin yaprak şekillerinin incelenmesi |
| 9 | Kavak, Söğüt, Dişbudak, Akçaağaç türlerinin özellikleri | Yaprak şekli karşılaştırma tablosu oluşturma | Grup çalışması, sunum, tartışma | Türlerin yayılış ve morfolojik farklarının incelenmesi |
| 10 | Çalı türleri (Myrtus, Rosa, Tamarix vb.) ve ekolojik rolleri | Çalı örnekleri üzerinden habitat eşleştirme | Tartışma, uygulamalı gözlem | Çalı türlerinin habitat ilişkilerinin incelenmesi |
| 11 | Bitkilerde uyum ve çevresel etkenler (ışık, nem, toprak) | “Hangi ortamda yaşar?” grup posteri hazırlama | İşbirlikli öğrenme, problem çözme | Bitkisel uyum örneklerinin araştırılması |
| 12 | Orman bitkilerinde yayılış ve coğrafi bölgeler | Türkiye haritasında türlerin doğal yayılışlarını işaretleme | Anlatım, harita çalışması, uygulama | Türkiye orman bölgelerinin incelenmesi |
| 13 | Odunsu türlerin korunması ve çoğaltma yöntemleri | Fidan dikim ve çoğaltma yöntemi (çelik, tohum) örnekleri | Gösterip yaptırma, uygulama | Fidanlık teknikleri ve materyallerin gözden geçirilmesi |
| 14 | Türkiye orman florasının önemi ve biyoçeşitlilik | “Orman bitkisi tanıtım posteri” hazırlama (dönem sonu değerlendirme) | Proje tabanlı öğrenme, sunum | Türkiye orman florasına ait kaynakların incelenmesi |
1. Mamıkoğlu, N. G., & Ergüven, E. (2012). Türkiye'nin ağaçları ve çalıları. NTV yayınları. 2. Akkemik, Ü. (Ed.). (2014). Türkiye'nin doğal-egzotik ağaç ve çalıları: Gymnospermler, Angiospermler (AG). TC Orman ve Su İşleri Bakanlığı Orman Genel Müdürlüğü. 3. OGM (2019). Ormanlarımızda yayılış gösteren asli ağaç türleri. Ankara: Orman Genel Müdürlüğü Yayınları.
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 50 |
| Ev Ödevi | 1 | 50 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 50 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 50 | |
Yok
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 14 | 3 | 42 |
| Derse Katılım (Uygulama) | 14 | 1 | 14 |
| Bireysel Çalışma | 14 | 4 | 56 |
| Ev Ödevi | 1 | 20 | 20 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 134 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | |
| ÖÇ 1 | 3 | 5 | 4 | 3 | 5 | 4 | ||||
| ÖÇ 2 | 5 | 4 | 5 | 4 | ||||||
| ÖÇ 3 | 5 | 4 | 5 | 4 | ||||||
| ÖÇ 4 | 3 | 5 | 4 | 3 | 5 | 4 | ||||
| ÖÇ 5 | 4 | 5 | 3 | 4 | 4 | 5 | 4 |